Wąwóz Homole znajduje się na końcu Jaworek, ok. 7 km od Szczawnicy. To rezerwat przyrody — skalny przełom wzdłuż potoku Kamionka o długości ok. 800 m, ze ścianami do 120 m wysokości. Zielony szlak prowadzi od parkingu przy wejściu do wylotu wąwozu: 1,7 km i zajmuje ok. 35 minut w jedną stronę (ok. 130 m pod górę). Wstęp jest bezpłatny, płaci się tylko za parking. Psów nie wolno wprowadzać — to rezerwat. Z tego samego szlaku wchodzi się na Wysoką, najwyższy szczyt Pienin. Poniżej cztery warianty trasy z czasami, porównanie z sąsiednią Białą Wodą i dojazd ze Szczawnicy.
Wąwóz Homole — długość trasy i czas przejścia: 4 warianty
„Ile się idzie przez Homole” zależy od tego, gdzie zawrócisz. Sam wąwóz jest krótki, ale szlak idzie dalej — przez polany nad wąwozem aż na Wysoką. Czasy w tabeli to czas samego marszu pod górę według mapy szlaków (bez postojów); z dziećmi i przerwami na zdjęcia doliczcie 30–50%.
| Wariant (start: parking przy wejściu, Jaworki) | Długość w jedną stronę | Czas marszu | Pod górę | Dla kogo |
|---|---|---|---|---|
| 1. Sam wąwóz — do wylotu i z powrotem tą samą drogą | 1,7 km (razem 3,4 km) | ok. 35 min w górę, 25 min w dół | ok. 130 m | rodziny z dziećmi, spacer na 1–1,5 h |
| 2. Wąwóz + polany — do bazy namiotowej pod Wysoką | 2,4 km (razem 4,8 km) | ok. 50 min w górę | dalej już łagodnie | kto chce widoków na Małe Pieniny bez wchodzenia na szczyt; ok. 2 h |
| 3. Na Wysoką (1050 m n.p.m.) — zielonym, na końcu niebieskim szlakiem | 4 km (razem 8 km) | ok. 1 h 50 min w górę | ok. 500 m | najkrótsze wejście na najwyższy szczyt Pienin; ok. 3,5 h |
| 4. Pętla: Homole – Wysoka – przełęcz Rozdziela – powrót do Jaworek przez rezerwat Biała Woda | ok. 13 km | ok. 5 h | ok. 640 m | cały dzień, dwa rezerwaty jedną trasą |
Na rozkładzie PTTK odcinek Jaworki – Wysoka ma 4,4 km i 1 h 55 min — liczony od centrum wsi, a nie od parkingu przy wejściu. Najwięcej zdjęć robi się w pierwszych 20 minutach: tam wąwóz jest najwęższy, szlak kilka razy przechodzi kładkami i mostkami nad potokiem, a skały stoją pionowo po obu stronach. Za wylotem szlak wychodzi na otwarte polany nad wąwozem. Szlak na Wysoką prowadzi dalej zielonym znakowaniem przez Polanę pod Wysoką, a ostatnie kilkaset metrów — niebieskim szlakiem. Wysoka należy do Korony Gór Polski, a przy dobrej pogodzie widać z niej Tatry. Opis dalszej części trasy znajdziesz w artykule o Wysokiej, najwyższym szczycie Pienin.
Czy Wąwóz Homole jest trudny?
Nie — to jedna z najłatwiejszych tras w Pieninach, ale nie jest to spacer po asfalcie. W wąwozie idzie się po kamieniach, kładkach i kilku metalowych schodkach, a skała po deszczu robi się śliska. Wystarczą buty trekkingowe z bieżnikiem; w sandałach i trampkach da się przejść, ale na mokrym kamieniu łatwo o upadek. Podejście na Wysoką od polan jest już wyraźnie strome.
Homole czy Biała Woda? Porównanie dwóch rezerwatów w Jaworkach
Oba rezerwaty zaczynają się w Jaworkach i oba są bezpłatne, ale to zupełnie inne wycieczki. Jeśli macie jeden wolny poranek, ta tabela pomoże wybrać.
| Wąwóz Homole | Rezerwat Biała Woda | |
|---|---|---|
| Charakter | wąski skalny kanion, ściany do 120 m | szeroka dolina z potokiem, polany i szałasy pasterskie |
| Szlak i nawierzchnia | zielony; kamienie, kładki, schodki | żółty; szutrowa droga dnem doliny |
| Sam rezerwat | ok. 35 min w jedną stronę | ok. 1,6 km, ok. 40 min w jedną stronę |
| Dalej | na Wysoką (ok. 1 h 50 min) | na przełęcz Rozdziela (ok. 1 h 20 min z Jaworek) |
| Z wózkiem | nie — tylko nosidło | tak — po szutrze |
| Z psem | zakaz (rezerwat) | zakaz (rezerwat) |
| Tłok w sezonie | duży w wakacje koło południa | wyraźnie spokojniej |
| Wybierz, jeśli… | chcecie „prawdziwych gór” w godzinę, dzieci chodzą same | jedziecie z wózkiem, z seniorami albo szukacie ciszy |
Najlepiej zrobić oba: rano Homole, zanim zjadą się wycieczki, po południu spokojny spacer doliną Białej Wody. Dla wytrwałych jest wariant 4 z tabeli wyżej — pętla, która łączy oba rezerwaty przez Wysoką.
Czy wejście do Wąwozu Homole jest płatne?
Nie. Wstęp do rezerwatu jest bezpłatny — opłatę za wejście pobierano w sezonie wiele lat temu (do 2009 r.), dziś przy szlaku nie ma kasy. Jeśli trafisz w internecie na „cennik wejściówek”, dotyczy on parkingu albo jest nieaktualny. Jedyny koszt wycieczki to parking w Jaworkach albo bilet na busa.
Jak dojechać do Wąwozu Homole: parking, bus ze Szczawnicy, pieszo
Jaworki leżą na końcu doliny Grajcarka, ok. 7 km drogą od centrum Szczawnicy, za Szlachtową. Wejście na szlak jest na samym końcu wsi, tuż przed granicą ze Słowacją.
Samochodem i parking
Ze Szczawnicy jedzie się ok. 10–15 minut, cały czas prosto doliną. Przy wejściu do wąwozu i w centrum Jaworek działa kilka prywatnych parkingów; wszystkie są płatne, a stawki za cały dzień ustala właściciel — przy samym wejściu jest najdrożej, kilkaset metrów dalej taniej. W wakacje najtłoczniej jest koło południa — rano łatwiej o miejsce i spokojniej na szlaku. Parking przy wejściu obsługuje oba szlaki — do Homoli i na Wysoką.
Bus ze Szczawnicy do Jaworek
Z centrum Szczawnicy do Jaworek kursują busy prywatnych przewoźników; przejazd trwa ok. 10–15 minut, a bus zatrzymuje się blisko wejścia do wąwozu. Rozkład zmienia się w sezonie i poza nim, więc przed wyjazdem sprawdź aktualne godziny na przystanku albo w wyszukiwarce połączeń. To najlepsza opcja, jeśli planujesz pętlę (wariant 4) i nie chcesz wracać do auta.
Pieszo ze Szczawnicy
Doliną Grajcarka to ok. 7 km i półtorej godziny marszu, większość drogą przez Szlachtową. Sensowne raczej w jedną stronę — z powrotem wygodniej busem.
Z naszych domków w Jaworkach
Z Janosikowej Polany do wejścia do wąwozu są 2 km — 2 minuty autem albo ok. 25 minut spacerem. Auto może zostać pod domkiem — bez szukania miejsca na parkingu przy wejściu.
Wąwóz Homole z psem — obowiązuje zakaz. Co można zamiast?
W internecie wciąż krąży informacja, że do Wąwozu Homole można wejść z psem na smyczy. To nieprawda. Wąwóz Homole jest rezerwatem przyrody, a na obszarach rezerwatów objętych ochroną ścisłą i czynną obowiązuje ustawowy zakaz wprowadzania psów (art. 15 ust. 1 pkt 16 ustawy o ochronie przyrody). Wyjątkiem są wyłącznie psy asystujące osobom z niepełnosprawnością oraz miejsca wyznaczone w planie ochrony. Zakaz nie zależy od wielkości psa ani od tego, czy jest na smyczy — nie omija go też niesienie psa na rękach, w transporterze czy w plecaku.
Ten sam zakaz obejmuje dwa sąsiednie rezerwaty, do których wychodzi się z Jaworek — Rezerwat Biała Woda oraz Wysokie Skałki — a także wejście na Wysoką, bo najwyższy szczyt Pienin leży w granicach rezerwatu. W całym Pienińskim Parku Narodowym (Trzy Korony, Sokolica, polski odcinek Drogi Pienińskiej) psy również są zabronione.
Z psem w okolicy Jaworek — gdzie tak, a gdzie nie
| Trasa z Jaworek i okolic | Z psem | Dlaczego |
|---|---|---|
| Wąwóz Homole | nie | rezerwat przyrody |
| Rezerwat Biała Woda | nie | rezerwat przyrody |
| Wysoka / Wysokie Skałki | nie | szczyt w granicach rezerwatu |
| Trzy Korony, Sokolica, Droga Pienińska | nie | Pieniński Park Narodowy |
| Durbaszka | tak | poza rezerwatem, wyjście prosto z Jaworek |
| Wysoki Wierch | tak | poza granicami rezerwatu |
| Dolina Grajcarka, lewy brzeg | tak | spacer z Jaworek w stronę Szczawnicy |
| Wdżar | tak | około 20 minut autem z Jaworek |
Praktyczny wniosek dla planujących wyjazd z psem: baza w Jaworkach ma sens mimo zakazu w samym wąwozie. Spod domu wychodzi się na Durbaszkę i w dolinę Grajcarka, a pod Wdżar jest kwadrans jazdy — czyli codziennie jest gdzie iść. Sam wąwóz warto zaplanować na osobny dzień, zostawiając psa w domku. Jeśli szukacie miejsca, zobacz noclegi z psem w Jaworkach.
Podstawa prawna: art. 15 ust. 1 pkt 16 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Rezerwaty Wąwóz Homole, Biała Woda i Wysokie Skałki są w zarządzie Nadleśnictwa Krościenko. Zasady zwiedzania Pienińskiego Parku Narodowego: piepn.gov.pl.
Wąwóz Homole z dziećmi, z wózkiem i rowerem
Z dziećmi — tak. Wariant 1 (sam wąwóz i powrót) przejdą dzieci, które chodzą już same po górach; dla nich kładki i schodki to atrakcja. Maluchy wygodniej nieść w nosidle. Więcej pomysłów na rodzinne wycieczki w okolicy: Pieniny z dzieckiem. Jeśli szukacie bazy, zobacz noclegi dla rodzin z dziećmi w Jaworkach.
Z wózkiem — nie. Miejski wózek nie przejedzie przez kładki i schodki, a terenowy trzeba by nieść w kilku miejscach. Z wózkiem wybierzcie Białą Wodę (porównanie wyżej).
Na wózku inwalidzkim — nie. Trasa nie jest dostosowana: schodki, kamienie i wąskie kładki.
Rowerem — nie. Szlak w wąwozie jest pieszy i zbyt wąski na rower. Rowerzystom w okolicy lepiej posłużą trasy doliną Grajcarka i w stronę Słowacji.
Wąwóz Homole zimą
Wąwóz jest dostępny cały rok. Zimą szlak bywa oblodzony, szczególnie na schodkach i kładkach — bez raczków na buty lepiej nie wchodzić. Zamarznięte kaskady na potoku wyglądają wtedy efektownie, a na szlaku jest pusto. Tuż obok działa stacja narciarska Arena Jaworki-Homole, więc zimowy spacer łatwo połączyć z nartami — więcej w artykule o feriach zimowych w Jaworkach.
Mapa szlaku: Jaworki – Wąwóz Homole – Wysoka
Poniżej przebieg zielonego szlaku przez wąwóz (wariant 1 z tabeli) i dalej na Wysoką (wariant 3) oraz położenie wąwozu na mapie Jaworek.
Jaworki – Wąwóz Homole
Jaworki – Wąwóz Homole – Wysoka
Wąwóz Homole na mapie Google
Rezerwat przyrody Wąwóz Homole — w skrócie
Rezerwat utworzono w 1963 r.; ma 58,64 ha i zarządza nim Nadleśnictwo Krościenko. Chroni wapienny przełom potoku Kamionka w Małych Pieninach wraz z otaczającymi skałkami. Przed utworzeniem rezerwatu stoki były intensywnie wypasane; dziś porastają je lasy świerkowo-bukowe z jaworem i jesionem, a na skałach rośnie jałowiec i murawy naskalne. Żyje tu m.in. salamandra plamista.
Najczęstsze pytania
Ile czasu zajmuje przejście przez Wąwóz Homole?
Od parkingu przy wejściu do wylotu wąwozu jest 1,7 km i ok. 35 minut marszu w jedną stronę. Tam i z powrotem, z postojami, zaplanuj 1–1,5 godziny.
Czy Wąwóz Homole jest trudny?
Nie. To łatwa trasa, ale kamienista, z kładkami i schodkami — potrzebne są buty z bieżnikiem, a po deszczu trzeba uważać na śliską skałę.
Ile się idzie z Wąwozu Homole na Wysoką?
Od parkingu w Jaworkach na Wysoką (1050 m n.p.m.) są 4 km i ok. 1 h 50 min marszu pod górę, ok. 500 m przewyższenia. Całość tam i z powrotem to ok. 3,5 godziny.
Gdzie można dojść z Wąwozu Homole?
Zielonym szlakiem na polany nad wąwozem i dalej na Wysoką, a z Wysokiej niebieskim szlakiem na przełęcz Rozdziela i przez rezerwat Biała Woda z powrotem do Jaworek — to pętla na ok. 5 godzin.
Czy wejście do wąwozu jest płatne?
Nie, wstęp do rezerwatu jest bezpłatny. Płatne są prywatne parkingi w Jaworkach.
Czy do Wąwozu Homole można wejść z psem?
Nie. Wąwóz jest rezerwatem przyrody i obowiązuje ustawowy zakaz wprowadzania psów, także na smyczy i na rękach.
Czy da się przejść Homole z wózkiem?
Nie — przez kładki i schodki wózek trzeba by nieść. Z wózkiem lepiej wybrać sąsiedni rezerwat Biała Woda, gdzie idzie się szutrową drogą.
Odległość od naszych domków oraz czas dojazdu:
- trasa 2 km
- 2 minuty
Zobacz pozostałe atrakcje:
Zapoznaj się z artykułami na blogu: